Gemeentehuis, Nieuwendam

Je zou het niet denken, want het is zo’n lief huisje, maar op de Nieuwendammerdijk 421 zijn huwelijken gesloten en kapotgegaan.

Het 18de-eeuwse dijkhuis met Zaanse klokgevel werd ooit gebouwd als woonhuis. Over het eerste echtpaar dat zich hier nestelde, is niets te vinden, maar misschien liggen bij de achterachterkleinkinderen nog liefdesbrieven op zolder, of scheidingspapieren.

De huwelijken die hier gesloten zijn toen dit het gemeentehuis van Nieuwendam was, zijn wél goed gedocumenteerd en werden bewaard in het archief op zolder. Het kantoor zat aan de voorkant. Achter, in de woonkamer, vonden de raadsvergaderingen plaats. Agent Van de Kruk woonde beneden, waar hij over zijn eigen cellencomplex beschikte. Bij gebrek aan gevaarlijke criminelen, belandden daar kwajongens die peren van de buren hadden gepikt. Links naast het dijkhuis stond een gevel met de zogenoemde kooi, waarop huwelijken werden aangekondigd.

Het gemeentehuis werd in 1918 verplaatst naar de Nieuwendammerdijk 321, maar kort daarop, in 1921, werd Nieuwendam opgeslokt door Amsterdam, net als andere dorpen ten noorden van het IJ. Na de opheffing van de gemeente Nieuwendam bleef nog een ‘hulpsecretarie’ gevestigd op nummer 327. Amsterdammers van boven het IJ konden zo in Noord blijven trouwen.
 
Bron: Ons Amsterdam, tekst: Rachida Azough
 

Het gemeentehuis rond 1910 – Bron: Beeldbank Amsterdam


 

Het gemeente huis anno 2016 – Foto: Ruud Slagboom


 
 

X